Fact check

Het is halverwege het jaar 2022, alweer, maar nu dan echt. In februari keek ik al vooruit naar vandaag, vanuit een hoopvol perspectief dat alles beter wordt en dat het überhaupt niet veel slechter kon. Uiteraard in een relatief kader van zeven vinkjes zelfgenoegzaamheid; vanaf een gouden berg is het makkelijk klagen over het uitzicht.

De hernia was gediagnosticeerd, het grote genezen kon beginnen. Drie maanden rustig aan, en dan weer fluitend de loopschoentjes aan voor een hernieuwde aanslag op ultratrails, PR's en ruggenwervels. 

Nou, nee dus. De pijn bleef, broeide en groeide. Na drie weken, na drie maanden. Alles wegsnoeiend aan vrijheid, denkkracht, toekomstbeeld.

Ineens niet meer voor altijd sprookjesachtig twintig, zoals m'n loopapp mij elke dag voorgespiegelde, maar plotseling een bejaarde. Bang voor een onverwachte reflex die scherven door de rug krast, niet meer in staat om ontspannen te bewegen. Staand eten aan de familietafel. Uitbrekend zweet bij de gedachte aan autorijden. Vakantie een angstbeeld. Waar is papa? Hij ligt weer op bed. Voor een buitenstaander onbegrijpelijk.

Als het soms beter gaat, gaat het toch daarna weer minder. Geen peil op te trekken. Een tijd rustig aan gedaan met werk. Een maand niet hardgelopen. Pijnstillers gewisseld. Gewandeld, gezwommen, gegromd. Ik voel me doelloos en leeg van binnen. Een leegte die ik vul met koekjes, om even afgeleid te zijn, m'n focus te verleggen naar andere zintuigen.

Uiteindelijk een afspraak gemaakt met een neuroloog. Alles om van de pijn af te komen. Snijden in de zenuwbundels van de ruggengraat lijkt plots een positieve optie. De wachttijd van een maand voelt als een eeuwigheid.

Twee weken voor de afspraak, voel ik me gaandeweg toch iets beter. De steken in het been lijken minder, nu alleen nog in de heup en onderrug. De dosering paracetamol kan wat matiger. Slapen gaat beter. Zou het? Is het ergste voorbij?

Het pijngeheugen is slecht ontwikkeld. Het denken aan vroeger geluk voelt zoveel intenser dan aan voorbije kwellingen. Pijn is pijnlijk in het moment. Het schuurt, brandt, zeurt, jengelt, brult, zolang het duurt. Wanneer nog dragelijk, is het irritant en slurpt het energie. Als het onhoudbaar wordt, wil je een zak over je hoofd trekken om alle prikkels buiten te sluiten en is de toekomst zwart. Maar als de pijn voorbij is, vervaagt de herinnering snel. 

Goed. Dus. Beter? Nee. De neuroloog is wel optimistisch. Hij schrijft zwaardere pillen voor, om de genezing te versterken. Hij wil binnenkort een verse MRI om zijn beeld te bevestigen. En wat hardlopen betreft, meneertje, met die rug van u, voorlopig niet, en beter niet meer dan 10 kilometer. Uw laatste marathon? Dat was uw laatste marathon. Welkom bij de bejaardenclub.

Tijdreis van een hardloper

Captain's log – halverwege het jaar 2022 volgens de hier geldende Gregoriaanse tijdrekening. We scannen de tijdruimte van de nabije historie om ontstaan, aanpak en oplossing van deze pijnlijke geschiedenis vast te leggen.

Er heeft een pandemie geheerst; de gevolgen zijn duidelijk te zien. Onafbreekbaar zwerfvuil, primitieve maskers, hardplastic doosjes voor eenmalige teststrips. Wat is er mis met een Integrale Gezondheidssensor? Giftige, onverteerbare monologen van eigengelijkheid en komende gerechtigheid. Hullie kamp, mijn kamp. Wat is er mis met het Orakel der Relevante Waarheid? Kunnen ze hier even de tijd vooruit spoelen?

Maar daar zijn wij hier niet voor. We kijken terug hoe gezondheid van een individu op de proef wordt gesteld en hoe de wereld krimpt als de pijn toeneemt. In persoonlijk perspectief wordt de omgeving bijzaak wanneer de kern niet goed voelt.

Eerste monster, een jaar terug

Analyse. Ons onderwerp loopt op leeftijd, maar de geest is graag sterker dan het lichaam. Er komen drie uitgestelde marathons op het pad; afzeggen is natuurlijk geen optie. In het voorjaar al een officieuze gedaan, in het najaar nu een ambitieuze voor ogen om nog een keertje een snelste tijd neer te zetten. Drie weken daarvoor dan nog een rustige Kustmarathon om ook de zwaarste van het land af te turven. Papa kan het nog. Hij oefent veel, loopt trails en zwikt z'n voet. Au. Daar komt hij wel doorheen.

Volgende flashback, september 2021

De lange duurlopen moeten afgetikt worden; zonder kilometers geen prestaties. De voetblessure wordt vervelender, maar een beetje rust en een wat andere loophouding kunnen het probleem wel omzeilen. Oplossing? Nah. Met tegenzin de Zeeuwse afstand laten schieten. Teveel last, onvoldoende zicht op herstel voor de grande finale. Tanden op elkaar en alles op alles zetten.

Tussenstand november 2021

Geen PR dus. Hoe kan het lichaam nou zo onwillig zijn. De voet voelt beter, maar zenuwpijn in het linker been wordt steeds erger. Van zeurend na lange autoritten eerder dit jaar, tot nu voortdurend opspelend. Een circuit aan behandelaars vanuit hun eigen vakgebiedje, ze proberen allemaal wekenlang hun oplossing te geven. Maar de fysio kan niets vinden. De chiropractor niet. De caesartherapeut niet. De huisarts niet. De oncoloog niet. Week na week neemt de pijn toe. Stekend, zeurend, snijdend, voortdurend.

Zitten wordt ondraaglijk, autorijden is de hel op wielen. Leve de lockdown, maar toch. Thuis de hele dag staand aan een bureau werken is ook vermoeiend. Pijnstillers gaan met doosjes tegelijk mee op het boodschappenlijstje. Slapeloosheid en geprikkeldheid versmallen het uitzicht. Met gebreken komt de ouderdom. Nergens meer naartoe, nergens meer energie voor.

Meest recente opname, februari 2022

Zojuist de MRI-scan gedaan. Het is een hernia. Uitstulpende tussenwervelschuiven, aangestampt door langdurige belasting. Waar komt dat nou vandaan... De fysio kan nu gericht aan de slag. Oefeningen thuis en in de zaal, gericht op flexibiliteit voor het onderste deel van de ruggengraat. Volgens de prognose is de kans erg groot dat over drie maanden alles weer genezen is. Licht aan het einde van de tunnel. Uitzicht. 

Dan nu

Nu dan, daar zijn we. Eens kijken of het is uitgekomen. Terugkijken is altijd zo makkelijk. De toekomst schetsen om aan vast te houden is pas lef. Half februari nog wanhopig, maar nu weer helemaal vief en optimistisch. Of we, als we hier nu toch zijn, even kunnen verifiëren dat ie komend jaar een nieuwe tijd op de marathon wegzet.

Tijd voor de afsluiting van medisch dossier Zenuwpees. In de tijdcapsule en begraven. Zet er maar op: "Openmaken bij ernstige pijn en somberte." Beam maar up, terug naar de toekomst.

Marathon Rotterdam 2021 – Klaar mee

Alles zit mee. Wolkeloze lucht, 10 graden, ideaal voor korte broek en lange afstand. De wekker is stipt, de trein ook en precies op tijd heb ik mijn startnummer te pakken, de tas ingeleverd en m'n startvak bereikt. Lee Towers stort op tien meter van me af vanuit zijn (eigen?) hoogwerkertje de klassieke looptopper over ons neer. De massa brult, het kanon knalt en de Zwaan ligt voor ons open. De Rotterdamse marathon, eerste herfsteditie. Wat een feest!

Alles zat tegen. Dit was de versie waar ik, tweeënhalf jaar geleden, nog een keertje m'n record wilde aanscherpen. Daar kwam iets mondiaals tussen. Dit was een dag waarop conditie uit m'n poriën moest spuiten, maar een voetblessure en een halve hernia aan m'n linker onderrug brachten me op de knijp- en worgingstafels van fysio en chiropractor. Dit was de uitdaging waar ik vijf kilo voor ben afgevallen, al twee maanden alcohol, chips en geraffineerde suikers voor heb laten staan. Dit was het moment waarop mijn rechterbeen z'n jaloezie op al die vertroeteling van linkerzijde vanaf de start omzette in bozige pijntjes. 

Het komt allemaal bij elkaar in een mix van planning, discipline, tegenzin en inzicht. Rustig gestart, langzaam versnellen, elke kilometer een seconde minder. Nog nooit heb ik zo beheerst de eerste helft gelopen, nog niet eerder 35 kilometer gepasseerd zo zonder ademnood. Dan zijn de beenspieren leeg. Het uithoudingsvermogen kan makkelijk door, maar op m'n handen lopen was geen deel van het plan. 

Daar val ik stil bij mijn lieve familie langs de kant. Mijn belangrijkste doel is bereikt. Het is goed. Nu mag ik het tempo laten varen en ik hobbel de laatste stukjes naar het einde. Een prima tijd, maar 10 minuten te langzaam voor mijn PR-fixatie.

Dit is de wedstrijd waarin ik mag toegeven dat de race to the bottom wel een keer klaar is. Mijn skelet heeft kuren, de pezen craqueluren, mijn humeur wil een biertje en mijn omgeving heeft recht op meer aandacht. Lopen is leuk, maar vanaf nu geen PR-jacht meer op de marathon.

Ik zit er niet mee. Dit is een prachtige dag. Rotterdam is inderdaad #demooiste van alle marathons die ik ken. Biertje is afgevinkt, en ik zit aan m'n tweede toetje. Het herstel is begonnen.

Smokkelaarstrail 2021 – Grensoverschijdend

Nee, nog steeds niet in veilig gebied. Pas volgend weekend versoepelen de restricties en zijn grote loopevenementen weer toegestaan. Mits buiten, en voor middernacht weer binnen. Zoiets.

Enkele kleinschalige routes zien kans om in een tijd van beperkingen toch door te gaan. Verspreiden over het weekeinde, starten in duo's op 10 seconden afstand, ver weg van de stedelijke omgeving; het kan, dus het gebeurt. Geen tijdwaarneming, geen rijen publiek om de blije amateur profstatus te gunnen. Wel mooie momenten in de natuur tussen andere boshosselaars. Waaronder ook stoere honden die een medaille mogen scoren. 

De Brabantse Trailserie bijvoorbeeld. Drie trails tussen Breda en Tilburg, tot en over de Belgische grens. Altijd mooi weer, zelfs bij slecht weer. 

Drie weken geleden deed ik van dit trio als intro de doorgeschoven Ooievaarstrail. Mooi gelopen, maar helaas mijn linker voet overbelast. Dat is niet handig als je aan het opbouwen bent voor twee marathons in oktober. Wat doe ik met mijn schema, als de dertigers zich aandienen, maar ik na 500 meter hardlopen al ga hinkelen?

Ondanks koelen, een bezoekje aan de fysio, oefeningen en grommend zelfbeklag, helpt maar een ding: wachten. Tijd heelt alle wonden. Het mag alleen best wat sneller.

Deel twee van de serie is vandaag de Smokkelaarstrail. Ga ik de vorig jaar ingeschreven 27,5 kilometer door struweel ploegen? Neen. Blijf ik thuis simmen? Welzekers neen. De middenweg: een kleinere afstand op rustiger tempo. Dat wordt de 21,1 km met mijn Bredase loopmaatje, die zich wel qua tempo kan beheersen. Een goede haas en een evenzo goede blindegeleide, omdat ik zonder bril en neerwaarts gerichte blik menige routepijl over het hoofd zie.

Langs grenspalen, over uitgeharde tractorsporen, zandpaden, boskronkelpaadjes en als klap op de trailpijl dwars door menshoog maisveld; een hele mooie route. Qua belasting net te doen. Denk ik. Of toch over het randje? Dinsdag op de training kijken hoe het voelt. Over twee weken de Kustmarathon? Hm, die heeft geen middenweg. 

Behapbare afvalrace

En het is nog niet voorbij. Afgelastingen van aankomende loopevenementen blijven binnendruppelen. De afgelopen weken werd de wederkomst van najaarswedstrijden als de Dam tot Damloop, CPC loop, Tilburg Ten Miles, Bredase Singelloop en Marathon Brabant alsnog afgeblazen. Allemaal rondes die ik vaak gelopen heb, maar waar ik toevallig nu niet voor ingeschreven stond. Ooit liep ik de Circuitrun op Zandvoort; dat zou dan nu waarschijnlijk geen probleem zijn geweest.

De twee marathons waar ik in oktober wel voor ingeschreven sta, gaan vooralsnog door. Ik houd m'n vingers dag en nacht gekruist, hoe onhandig ook bij eenvoudige taken als brood snijden of blogjes tikken. Hoop helpt.

Daarbij focus ik op een eigen initiatief, de Afvalrace. Geen "plogging" onder tijdsdruk, waarbij rennen en zwerfvuil oppikken het doel is, maar juist kilo's kwijtraken. Een extra kilogram van start naar finish hollen kost veel energie, tijd en frustratie. Het is niet voor niets dat de recordhouders op de lange afstand bij tegenwind niet vooruit maar achteruit vliegen. 

Gewicht maakt veel verschil; per kilo een paar minuten in totaal op de marathon. Dit betekent voor mij dat ik zelfs in gewichtsloze toestand nog steeds geen aanspraak op eremetaal zal kunnen maken, maar het verlaagt in ieder geval zowel mijn behapbare eindtijd als de belasting op mijn skelet.

Ondanks tientallen kilometers trainen per week, ben ik dit jaar toch aangekomen. Er is teveel aanbod, te vaak, te lekker. Als ik niet zou hardlopen, was ik een skippybal. Diëten helpt niet in mijn ervaring. Slecht voor je humeur en na afloop knalt het er dubbel en dwars weer aan. Matigen is lastig; alleen harde maatregelen helpen mij. Zo eet ik al een tijd helemaal geen snoep meer (tot blijdschap van de kids). Koekjes mocht ik dan weer wel van mezelf (tot verbijstering van allen die weer eens een lege trommel aantroffen). Zelfbedrog.

Als methode kies ik nu voor een maand periodiek vasten. De kern hiervan is het afschakelen van koolhydraatverbranding bij gebrek aan suikers, waardoor het lichaam zich wendt tot het peilloze vetreservoir. Het aantal eetmomenten per dag gaat van semi-continu naar twee: lunch en avondeten. Niks tussendoor dan suikerloze vloeistoffen. Schijnt ook nog gezond te zijn. Heel eenvoudig en overzichtelijk, dus veel aantrekkelijker dan grammen afwegen, calorieën tellen of zuurkoolsap drinken.

Dat werkt voor nu. Omdat mijn lichaam al gewend is om bij lange trainingsloopjes in vetverbranding te gaan, blijkt de overgang behoorlijk pijnloos. Geen echt hongergevoel, alleen een beetje discipline nodig als ik gedachteloos afdwaal richting voorraadkast. En proberen om niet teveel naar binnen te proppen op de twee momenten dat het wel mag.

Na de eerste week ben ik al drie kilo kwijt. Dat tempo zal wel omlaag gaan. Ik knijp eens in mijn zwembandjes. Nog heel veel pakjes boter! Mijn doel om zes kilo lichter aan de start van Rotterdam te staan is onder handbereik. En dan nog een snelle eindtijd graag. Hoop helpt.