Halve van Haarlem 2023 – Kneusje van de week

Aha, een nieuwe omloop op mijn loopkalender: Haarlem, kust en terug. City-pier-city, maar dan een provincie noordelijker. De trein rijdt vroeg genoeg en de wandeling van station naar het lanceerplatform op de markt is een aangename warming-up. Ik ben klaar voor de start. Zowat.

Vorig weekend nog knalde ik ongewild maar enthousiast mijn kleine teen tegen een grote deurpost. Iets kraakte en het was niet het houtwerk. Binnen een paar uur zag mijn voet eruit als een aubergine. Na een dag werden alle tenen zwart. Het kostte me een belangrijke langeduurlooptraining en een halve week wrokkig ontzien voordat ik weer een schoen aandurfde en mijn tred er niet meer uitzag of ik een loopclinic had gevolgd bij de klokkenluider van de Notre-Dame. Toch wil ik vandaag deze halve marathon niet laten schieten. 

Is de wedstrijd een doel of een middel? De vuurproef van 2023 om te zien of mijn gezondheid weer terug op niveau is, na een jaar van overbelasting en kleinzerigheid? Of is dit het voorspel voor de big game; opnieuw de confrontatie zoeken met een hele marathon? Dat alles en meer; mijn hardlopen is het ridiculiseren van sterfelijkheid, een hautain dedain voor aftakeling. Duh. Nou. Dat werkt, hoor.

Hoe plan je een snelle halve marathon? Zoiets kleins als een teen kan dus al een streep halen door de grootse loopjes. Elk wedstrijdresultaat is gebouwd op oeverloos veel trainingsrondjes, gewichtjes heffen, voedingskeuzen en een enorme stapel kleine beetjes mazzel. Er hoeft maar iets te verschuiven of het bouwwerk rolt uit elkaar als een knikkerpiramide.

Ach, Achilles, de snelvoetige, had ook een zwakke plek, dus ik begeef me in goed gezelschap. Ik richt me op een constante inspanning over 21 kilometer; relatief snel van start, heel langzaam het tempo afschaven, hartslag niet over de kling jagen en de laatste 975 decimeter spurten.

Mooi hoor, al dat plannen. In werkelijkheid is het sukkelen in de meute om de markt af te komen, gaandeweg ruimte en snelheid vinden, rustig blijven inhalen. Vervolgens word ik dan zelf een tijdje door snellere lopers ingehaald en uiteindelijk lijkt een evenwichtige sliert bereikt. 

Het landschap prikkelt herinneringen. Het fraai golvende duinenpad doet me denken aan Egmond (gelukkig zonder strand), de blijde verrassing van een lang stuk 8% afdaling in het laatste deel voelt Zevenheuvelenlopig en het lage tunneltje naast het kanaal gedenkt mijn vele loopjes in Utrecht. Hardlopen dompelt me zachtjes in een warm bad van emoties. 

De route voert precies langs de plek waar mijn overgrootouders in Overveen de apotheek AVO dreven, zoals mijn vader nog gedetailleerd kan vertellen. Nu hij naar deze omgeving is verhuisd, komen heden en verleden weer bij elkaar; zijn ze elkaar geworden. Ik ben hier ook om hem te zien, dit is weer zijn wereld. 

En voort. En voorts? De toeschouwers zijn enthousiast, het weer is prachtig en mijn eindtijd is in overeenstemming met mijn planning. Bij de beste 15% van mijn leeftijdscategorie - hoe dan? Daar is de finish en daar staat hij te wachten.

Met gelijke tred strompelen we na afloop richting derwaarts. Hij met 91 nog op eigen benen, ik met mijn getergde zwelvoet hunkerend naar de treincoupé maar buitensporig gelukkig. 

Dorpsloop Teteringen 5k – Omzien en vooruit

Afscheid van mijn bodem. Hier woonde ik, een kwart van mijn bestaan . Geworteld, gegroeid, gebloeid. Uitgewaaid en uitgezaaid naar nieuwe gronden, gaandeweg steeds minder terug. Vezel voor vezel losgeweekt en met het aanstaand verhuizen van mijn zich teveel verjongende vader resteert van Teteringen straks alleen een bord langs de weg naar Breda en een boeket verkleurde herinneringen.

Vandaag dan nog de dorpsloop. De kortste afstand, nog een keer knallen als vuurwerk ter afscheid van de vergankelijke tijd. Mijn derde vijf kilometer ooit en dit seizoen; voldoende om de statisticus in mij te kalmeren. 

Het weer is exceptioneel standaard zomers. Wolkjes, zonnetje en regentjes - op herhaalstand. Afgelopen week kampeerden we hier in de buurt. Hetzelfde weer. Een kwestie van invoelen en meebewegen; schuilen als het plenst, daarna snel naar buiten. Het najaar staart me aan tussen de wolken door. Ik voel de naderende grauwte, maar absorbeer de zonnestralen zolang het kan.

Als altijd staat mijn race in het teken van nieuwe records. Sneller, langer, hoger, wilder. De engste afgrond. De kwaadaardigste brandnetels. De meeste kilometers bij volle maan. Er is altijd wel een meetlat te vinden waarop een goedbedoelde prestatie de bovengrens overstijgt, al helemaal wanneer ik 'm niet naast die van anderen hoef te leggen.

Onweersbuien spoelen de straat schoon tot een minuut voor de start. Dan breekt alles open en gaat het twee ronden los. Dag dorpsplein, dag kerkje, dag verbindingsweg tussen Breda en Oosterhout. Dag hoofdstraat, waar de bejaarde kapper het bosje bejaarde bewoners met elke knipbeurt ziet uitdunnen. Nog een keer dan. Dag dorpsplein, dag kerkhof, dag alles. Hallo finish!

Hardlopen is het opschudden van gedachten, wolken roerend in een stille sloot. Een ander bewustzijn dan werkend of wandelend, een andere dimensie met vergezichten en inzichten. De zenboeddhist in mij zweeft boven een gladde steen in aangeharkte oneindigheid. De calculerende burger incasseert grijnzend een nieuw PR.

Volgende maand plan ik een loopwedstrijd in mijn vaders nieuwe woonomgeving. Langere afstanden, mooiere vergezichten. Ik vier een nieuw begin, waarheen de weg ook leidt.

Garmin HRM - Van slag

Hartslag meten via je horloge, of is een borstband toch beter? Veel onderzoekers hebben zich hier al over gebogen. Meestal is de uitkomst: leuk, zo'n polspulsmeter, maar voor het echte werk pak je een aparte band. 

Nu ben ik begonnen met een nieuw trainingsschema, dat deze keer niet op snelheid of vermogen stuurt, maar op hartslagzones. En mijn horlogemetingen lijken stelselmatig te laag. Zo krijg ik nooit een Keniaans paspoort! Tijd voor de upgrade - ik koop een hartslagband. 

Mijn horloge is een draadloos commandocentrum geworden. Het speelt muziek naar mijn headset. Het meet loopvermogen met de voetsensor. Het houdt hartslag bij via de borstband. Het toont mijn plek op de kaart en de te volgen route. Het spreekt me vermanend toe als ik afwijk van mijn doeltempo. Waarschijnlijk kan ik er zelfs op zien hoe laat het is. Robocop on the run - all systems clear. In de volgende versie stuur ik m'n horloge zelf op pad, terwijl ik thuis op de bank een zak chips opentrek.

In de vroege dagen van mijn hardloopcarrière had deze gadgetjunkie al een borstband; het enige haalbare in de tijd dat de telefoon je metingen bijhield met zulke grote marges van onzekerheid in plaatsbepaling dat het leek of je dwars door de gebouwen van de binnenstad banjerde. 

Toen kwamen de horloges met hartslagmeting en ik wist niet hoe snel ik de borstband aan de wilgen kon hangen. Het omgorden van een natte koude sliert is echt een absolute afknapper voordat je buiten mag spelen. Dat is niet veranderd in tien jaar tijd. Eenzelfde soort band, een vergelijkbare zender, hetzelfde gevoel. Brr.

Maar meten is weten. Het ultieme weten, is weten wat je niet weet. Confucius merkte daar ooit fijntjes over op, dat geluk ontstaat wanneer je weet wat je kan veranderen en vervolgens accepteert wat je niet kan. Nou is hij niet meer onder ons, dus hij heeft makkelijk praten.

Twee problemen hoop ik op te lossen: dat mijn polshartslag eerst hard omhoog gaat, dan naar beneden duikelt en pas na twee kilometer stabiel wordt, en dat ik bij intervallen naar mijn gevoel veel te hard moet lopen voordat mijn beoogde hartslagzone wordt bereikt. Het moet wel leuk blijven. 

Wat blijkt, na een aantal snelle en rustige trainingen? De borstband geeft hetzelfde patroon, maar met ietsje meer detail. Kennelijk ben ik een diesel, die eerst opgestookt moet worden en dan pas rustig pruttelt. En niks makkelijker trainen, gewoon keihard buffelen op die snelle intervallen. 

Conclusie - retour afzender. Weer terug op horlogemeting. Ik accepteer het. Gelukkig geen natte sliert meer. Ik duik eens in de historie van mijn metingen. Mijn hartslag is een jaar tijd een kwart gedaald. Ik ben zelf de oorzaak, niet de elektronica. Een kwart! Als de trend zich zo voortzet, zijn jullie over drie jaar van harte welkom op een bijeenkomst met cake en toespraken. Tot die tijd zie ik jullie graag om me heen.

Turfloop Schijf 2023 – Warmtebron

Dat Nederland voor een groot deel onder de zeespiegel ligt, komt onder andere door het nijvere uitgraven van veengronden gedurende de afgelopen twee millennia. Turf vormt het landschap en de historie.

In Breda werden de Spanjaarden in 1590 verrast door turfschipper Adriaan van Bergen, die zijn schuit, volgepakt met soldaten, als een drijvend paard van Troje de stad wist in te krijgen. Roosendaal zou nog een zompig moeras zijn, als de turfhandel het geen logistiek centrum had gemaakt. De huidige explosie van koekdozen rond de stad bouwt voort op dit verleden.

In mijn Westbrabantse loopgebied staan dichtwerken in de vorm van roestige zuilen met een hoogte van de oorspronkelijke veendikte. Door afgraving en inklinking, ligt de huidige grond vele meters lager. De turf werd met platte bootjes over de vaarten naar de steden getrokken, als essentiële brandstof voor verwarming en industrie. 

Misschien nog wel belangrijker dan bovenstaande trivia, is de rol van turf in het hardlopen. Iedereen weet hoe de marathon z'n roem en naam ontleent aan de sportieve (maar bezweken) boodschapper die de winst van de veldslag bij het gelijknamige plaatsje in Athene, een dikke 40 kilometer verderop, ging melden. Nu, tweeënhalfduizend jaar later, wordt in elke wereldstad wel een marathonwedstrijd gerend; iedere amateurloper waant zich tegen het einde een Pheidippides.

Maar… niet iedereen weet dat in Schijf, nabij Roosendaal, al jaarlijks de Turfloop wordt gehouden. Een ode aan vervlogen tijden, de nijverheid, de plaggenhutjes en onbedoelde landschapsschepping. Langs watertjes en weggetjes die nog steeds de naam Turfvaart dragen. Deze keer ben ik erbij. Nu kan het nog gemakkelijk, voordat de massa het ontdekt, dupliceert, vercommercialiseert en ontdoet van alle historische finesse.

Dit wordt de tweede vijfkilometerwedstrijd van mijn leven. Tevens de tweede in twee weken. Daarbij de tweede wedstrijd in twee weken met een temperatuur boven de 30 graden. Leuk, als je Keniaan bent. Gelukkig is de aanvang om 19:00 uur, en loopt het parcours deels door het bos.

Het lopen zelf gaat naar tevredenheid. Vijf kilometer is kort genoeg om terug te zijn voordat je in de gaten hebt dat je vertrokken bent. Ik noteer een nieuw PR. Wel uitermate buiten adem. En warm. Met dit soort wedstrijden vergaat de behoefte aan een turfvuurtje. Het vuurtje vanbinnen voldoet ruimschoots. 

Recordweekend van de deeldeelnemer

Acht miljard wereldburgers om het tegen op te nemen, maar slechts eentje telt: moi. Geen training is vrijblijvend, bij elke wedstrijd staat alles op het spel. Jazeker, dat is vermoeiend, voor mijn omgeving niet in het minst.

Vorige maand liet ik het inschrijven op de 10k van Papendrecht nog achterwege vanwege de hoge temperatuur. Op halve kracht kan ik geen wedstrijd lopen. Maar eind juni is het hier de thuiswedstrijd, dus geen ontkomen aan. En ik had al betaald, duh!

O ja, en stel dat je gevraagd bent om datzelfde weekeinde mee te doen met een familietriatlon, wat dan? Dan doe je allebei dus. Om de verwachtingen te temperen; het betreft niet de hele maar eenachtste afstand. En ik doe alleen het loopdeel; aan vrouw en schoonzus de taak om zich onder te dompelen in de rauwe soep van de Nieuwe Roosendaalsche Vliet respectievelijk om het busstation van Oud Gastel te omcirkelen. Mijn eerste triatlondeelname. Mijn eerste 5 kilometerrace. Smeulend asfalt. Hier gaan records komen!

En die kwamen. De vrouwen worstelden en kwamen boven op hun disciplines, ik liep een zeldzaam kort heenenweertje en gedrielijk renden we de laatste 100 meter om samen over de finish te komen. Wat een leuk evenement! 

Voor de tweede wedstrijd dit weekeinde plande ik de 10k in plaats van de gebruikelijke halve marathon; het moet wel leuk blijven. De heetste wedstrijden die ik ooit gelopen heb, staan met 25 graden nog in mijn geheugen gebrand. Vandaag staat het digitale kwik op 32. Dat record is dus bij deze ook verbrijzeld. 

Wat blijkt: de wedstrijdleiding dubbeltoept me. Ze brengen de 21 kilometer ook terug naar 10, en de oorspronkelijke 10 naar 8. Da's te weinig, dus ik ontsnap op de korte route en loop stiekem de 10. Dankzij talloze vrijwilligers, tuinslangsproeiende aanwonenden en extra waterposten is het prima te doen. Even geen snelheidsrecord hier; voor vandaag geen probleem. 

Deze Iron Man blijft vooralsnog een blikken manneke. Als ik zwemmen en fietsen leuk ga vinden, kon het nog eens goed komen. Echt hard lopen met heet weer is dan ook weer een dingetje. Warmte geen probleem, maar de Marathon des Sables hoeft nog even niet.